Warning: Declaration of FeedWordPie_Item::get_id($hash = false) should be compatible with SimplePie_Item::get_id($hash = false, $fn = 'md5') in /home/naszczas/domains/naszczas.pl/public_html/biblia/wp-content/plugins/feedwordpress/feedwordpie_item.class.php on line 0

Warning: Declaration of FeedWordPress_Parser::parse(&$data, $encoding) should be compatible with SimplePie_Parser::parse(&$data, $encoding, $url = '') in /home/naszczas/domains/naszczas.pl/public_html/biblia/wp-content/plugins/feedwordpress/feedwordpress_parser.class.php on line 0
Czas na Biblię

Wybierz Biblię dla siebie

dołącz do nas
Opowieści biblijne

Warning: Use of undefined constant U - assumed 'U' (this will throw an Error in a future version of PHP) in /home/naszczas/domains/naszczas.pl/public_html/biblia/wp-content/themes/wizjo/sidebar.php on line 3
źródło: Wikipedia: świece szabatowe
  • 18 stycznia 2016
  • komentarzy
  • 1 584 wyświetleń
  • lubi to!

Pierwszy ogień na pożegnanie szabatu

Bella Szwarcman-Czarnota

W Księdze Hioba czytamy: „Kres położono ciemności, i do ostatnich jej granic docierają, do kamieni nawet, które w mroku leżą i w cieniu pomroki śmiertelnej” (28, 3, przekład Izaaka Cylkowa).

Wedle legendy Wiekuisty dał Adamowi dwa kamienie – „kamień ciemności i kamień pomroki śmiertelne”. Adam potarł te kamienie o siebie, a wówczas po raz pierwszy pojawił się ogień. Na widok ognia Adam powiedział: „Błogosławiony bądź Wiekuisty, królu Wszechświata, który stworzyłeś światło ogni”. Na pamiątkę tego mamy ceremonię hawdala (tzn. oddzielenie) oddzielenia szabatu czy dnia świątecznego od dnia powszedniego, a słowa wypowiedziane przez Adama stanowią jedno z błogosławieństw tego rytuału. Światło zapalonej świecy zaś symbolizuje ów pierwszy ogień.

Jak czytamy w talmudycznym traktacie Brachot, a także w midraszu do Księgi Rodzaju, Bóg miał początkowo zamiar stworzyć światło w wigilię szabatu, ale stało się to jednak po zakończeniu szabatu.

Wywiązała się dyskusja, czy należy uznać, że Bóg poprzez Adama stworzył światło ognia – tego zdania była szkoła Szamaja – czy światła ogni, jak twierdziła szkoła Hilela. Ostatecznie zwyciężył pogląd o różnych rodzajach światła i błogosławieństwo odmawiane jest w liczbie mnogiej.

Światło stworzone przez Adama, ale z Boskiego impulsu, jest także symbolem ludzkiej kreatywności, mającej swe źródło w Wiekuistym. Przejmująca także wydaje się idea o stworzeniu światła z kamienia ciemności i mroku śmierci. To przepaja nadzieją, która trwa i wykracza poza chwilę rozstania z błogostanem wypoczynku szabatowego.

Wedle innej opowieści Adam był niegdyś istotą niebiańską, która przyniosła ogień na ziemię, gdy zstąpił na ziemię, na jego paznokciach odbijało się światło, które świeciło jaśniej niż słońce. Stąd miał się jakoby wziąć inny rytuał hawdalowy – wyciągnięcie dłoni zwróconej paznokciami ku światłu świecy, bo zobaczyć, jak odbija się w nich płomień.

Jeszcze inni twierdzą, że Adam przekazał ogień poprzez cztery wiatry na wszystkie cztery strony świata.

Poza błogosławieństwem nad ogniem podczas hawdali odmawia się tradycyjne podczas wszystkich świąt błogosławieństwo nad winem, a ponadto błogosławieństwo nad wonnymi ziołami (besamim), symbolizującymi słodycz szabatu, a także najważniejsze błogosławieństwo, które mówi o oddzieleniu tego, co święte, od tego, co świeckie, światła od ciemności, ludu Izraela od innych ludów i wreszcie – dni świątecznych od powszednich.

Na zakończenie odśpiewane jest wezwanie kierowane do proroka Eliasza, aby przybył jak najrychlej, zapowiadając nadejście czasu zbawienia i pokoju w erze mesjańskiej.


więcej tekstów autora

Bella Szwarcman-Czarnota

polska publicystka, redaktor, tłumacz, filozof. Znawczyni tematu kobiet żydowskich. Tłumaczy z języka francuskiego, rosyjskiego i jidysz. Wieloletnia redaktor Państwowego Wydawnictwa Naukowego oraz sekretarz redakcji Biuletynu Żydowskiego Instytutu Historycznego. Obecnie redaktorka i felietonistka Midrasza.

Polecamy

Maryja - Matka Kościoła

Sławomir Zatwardnicki

Tajemnica Paschy

Św. Meliton z Sardes

Błogosławieństwa, II

ks. Mariusz Rosik

partnerzy